e-Uzależnienia

e-Uzależnienia

Uzależnienia ekranowe to wzorzec kompulsywnego korzystania z telefonu, internetu, mediów społecznościowych, gier lub innych treści cyfrowych mimo szkód i utraty kontroli. Nie chodzi o sam czas „przed ekranem”, tylko o to, że ekran zaczyna rządzić zachowaniem: trudno przestać, wraca się mimo postanowień, a inne sfery życia schodzą na dalszy plan.

Typowe są objawy podobne do uzależnień behawioralnych: silny przymus, narastająca tolerancja (potrzeba coraz więcej), rozdrażnienie przy ograniczeniu i nawroty po przerwie. U wielu osób pojawia się „używanie na emocje” — ekran staje się sposobem na stres, samotność, nudę, lęk czy obniżony nastrój. Mechanizmy aplikacji (nieskończony feed, powiadomienia, losowe nagrody, algorytmy) wzmacniają nawyk częstego sprawdzania.

Najczęstsze formy to kompulsywne scrollowanie social mediów, gry online, binge-watching, pornografia, hazard online, a także ciągłe „bycie w sieci”. Konsekwencje obejmują pogorszenie snu, koncentracji i pamięci roboczej, spadek efektywności w szkole/pracy oraz prokrastynację.

Często rośnie napięcie, poczucie winy i wstyd, a jednocześnie trudniej jest regulować emocje bez telefonu.